Gói quà kiểu Nhật phổ biến nhất là gói xéo, cách các cửa hàng bách hoá Nhật Bản dùng hằng ngày. Đặt hộp úp và chéo góc trên tờ giấy, lăn hộp sang từng mặt, gấp giấy theo từng cạnh, cuối cùng chỉ cần một mẩu băng dính ở mặt sau. Cách này tốn ít giấy hơn gói thẳng và không có đầu hộp dồn cục. Ngoài ra có kiểu xếp ly tạo nếp chéo trang trí trên mặt hộp, và kiểu furoshiki gói bằng khăn vải vuông.
| Kiểu gói | Hợp với | Ưu điểm | Nhược điểm |
|---|---|---|---|
| Gói xéo | Hộp chữ nhật, hộp vuông dẹt | Ít giấy, ít băng dính, gọn | Cần tập vài lần |
| Gói xếp ly | Hộp vuông, hộp chữ nhật | Trang trí sẵn, không cần nơ to | Tốn giấy hơn một chút |
| Furoshiki | Hộp, chai, sách, đồ hình lạ | Không cần giấy, dùng lại được | Cần khăn vải đúng khổ |
Chuẩn bị
- Giấy mỏng và dai là hợp nhất cho gói xéo, như giấy washi, giấy kraft mỏng, giấy gói hoa văn loại mềm. Giấy dày gấp chéo sẽ cộm.
- Băng dính hai mặt hoặc băng dính trong.
- Hộp vuông vức.
- Khăn vải vuông nếu gói furoshiki. Khăn cạnh 45 đến 50 cm cho hộp nhỏ, 70 cm cho hộp vừa và chai rượu, 90 cm trở lên cho hộp lớn.
Cách 1: Gói xéo
Kiểu gói này người Nhật gọi là gói nghiêng. Chọn tờ giấy vuông hoặc gần vuông, cạnh bằng khoảng 1,5 đến 2 lần đường chéo mặt lớn của hộp.
- Úp giấy xuống bàn, xoay để một góc giấy chỉ về phía mình.
- Đặt hộp úp, mặt đẹp quay xuống, lệch về phía góc gần mình. Xoay hộp chéo sao cho các cạnh hộp không song song với cạnh giấy. Thử trước: góc giấy gần mình phải phủ lên được mặt đáy hộp, góc giấy xa mình cũng phải phủ lên được.
- Kéo góc giấy gần mình lên, phủ qua cạnh gần của hộp và nằm trên mặt đáy hộp. Dán tạm bằng một mẩu băng dính nhỏ nếu cần.
- Nhìn cạnh trái của hộp. Kéo phần giấy bên trái lên áp vào mặt bên trái hộp, gấp gọn thành một nếp chéo theo góc hộp. Miết cho sắc.
- Lật hộp sang, lăn một mặt về phía xa, để mặt bên vừa gấp nằm xuống dưới. Giấy tự quấn theo.
- Lúc này ở cạnh bên phải còn phần giấy thừa. Kéo lên áp vào mặt bên phải, gấp thành nếp chéo theo góc hộp như bước 4, miết sắc.
- Tiếp tục lăn hộp về phía xa một lần nữa. Mỗi lần lăn, xử lý phần giấy thừa ở cạnh bên bằng một nếp chéo gọn.
- Tới góc giấy cuối cùng ở phía xa, gấp mép giấy vào khoảng 1 cm cho thẳng, kéo phủ qua mặt đáy hộp.
- Dán một mẩu băng dính hai mặt hoặc một mẩu băng dính trong. Đây là mẩu băng dính duy nhất nhìn thấy, nằm ở mặt sau.
- Lật hộp lên, mặt trên trơn phẳng, các nếp gấp nằm ở mặt sau và các cạnh bên.
Nếu giấy không phủ kín ở bước 3 hoặc bước 8, xoay hộp chéo nhiều hơn hoặc dùng tờ giấy lớn hơn. Lần đầu nên tập với giấy báo.
Cách 2: Gói xếp ly
Kiểu này tạo các nếp ly song song trên giấy trước, rồi mới gói. Nếp ly là phần trang trí, thay cho nơ.
- Cắt giấy lớn hơn cỡ gói hộp thông thường khoảng 6 đến 9 cm theo chiều ngang, vì mỗi nếp ly tốn khoảng 2 đến 3 cm giấy.
- Úp giấy xuống. Xác định đường chéo sẽ chạy qua mặt hộp.
- Gập giấy theo một đường chéo, miết, sau đó gập ngược lại khoảng 1 cm để tạo một nếp ly nổi. Ép phẳng.
- Tạo thêm một đến hai nếp ly song song, cách nhau 2 đến 3 cm.
- Lật giấy mặt đẹp lên kiểm tra các nếp song song, đều nhau.
- Úp giấy lại, đặt hộp úp sao cho các nếp chạy chéo qua giữa mặt đáy, tức là sẽ chạy chéo qua mặt trên khi lật hộp.
- Gói như gói hộp chữ nhật thông thường: quấn thân, gấp hai đầu.
- Buộc một sợi dây mảnh quanh một góc hộp để hoàn thiện.
Cách 3: Furoshiki bằng khăn vải
Furoshiki là khăn vải vuông người Nhật dùng để gói đồ và gói quà. Món quà là hộp thì dùng kiểu gói cơ bản.
- Trải khăn vuông, mặt trái lên trên, xoay để một góc chỉ về phía mình.
- Đặt hộp ở giữa khăn, các cạnh hộp song song với hai đường chéo của khăn.
- Gấp góc khăn gần mình lên phủ qua hộp. Nếu thừa nhiều, gập phần thừa vào dưới hộp.
- Gấp góc đối diện lên phủ qua hộp, chồng lên góc trước.
- Cầm hai góc còn lại ở hai bên, kéo lên mặt trên hộp.
- Thắt nút dẹt: góc trái đè lên góc phải, luồn xuống, kéo lên; sau đó góc đang bên phải đè lên góc bên trái, luồn xuống, kéo ra.
- Chỉnh nút nằm giữa hộp, hai tai vải xoè ra cân đối.
Người nhận có thể dùng lại khăn làm khăn trải, khăn bọc hộp cơm, hoặc gói quà cho người khác.
Chọn giấy và màu theo phong cách Nhật
- Màu trơn, màu đất, trắng, kem, xanh rêu, xanh chàm là những màu hay gặp.
- Hoa văn truyền thống như sóng biển, lá phong, hoa anh đào hợp với quà biếu.
- Nhật có dây mizuhiki thắt quanh quà biếu trong dịp lễ. Màu dây và kiểu thắt mang ý nghĩa riêng cho từng dịp, nếu không chắc thì dùng dây mảnh màu trung tính.
- Không cần nơ to. Một sợi dây mảnh hoặc một nhánh lá nhỏ là đủ.
Lỗi hay gặp khi gói xéo
- Giấy không phủ kín góc cuối: hộp đặt chưa đủ chéo hoặc giấy nhỏ. Xoay hộp lại, thử lại.
- Nếp gấp ở cạnh bên cộm: giấy dày. Đổi giấy mỏng hơn.
- Mặt trên bị lệch nếp: đặt hộp úp nhầm mặt. Mặt đẹp của hộp phải úp xuống ngay từ đầu.
- Giấy nhăn khi lăn hộp: không kéo căng giấy ở mỗi lần gấp.
Câu hỏi thường gặp
Cách gói quà theo phong cách Nhật Bản đơn giản nhất?
Nếu có khăn vải, gói furoshiki là đơn giản nhất: đặt hộp giữa khăn, gấp hai góc đối nhau lên, thắt nút hai góc còn lại. Nếu dùng giấy, gói xéo cần tập vài lần nhưng sau đó rất nhanh.
Cách gói quà kiểu Nhật có tiết kiệm giấy không?
Có. Gói xéo thường tốn ít giấy hơn gói thẳng cho cùng một hộp, vì góc giấy tận dụng được các mặt hộp. Nó cũng chỉ cần một mẩu băng dính.
Cách gói quà của người Nhật cho hộp vuông?
Hộp vuông gói xéo rất đẹp vì các nếp chéo đối xứng. Đặt hộp xoay chéo trên tờ giấy vuông và làm theo các bước lăn hộp, gấp nếp ở từng cạnh.
Cách gói quà kiểu Hàn Quốc có khác kiểu Nhật không?
Kiểu Hàn cũng có khăn gói bojagi và thường gói bằng vải, thắt nút ở trên giống furoshiki. Kiểu gói giấy phong cách Hàn hiện nay hay dùng giấy màu nhạt, giấy lụa và ruy băng mảnh, khác với gói xéo đặc trưng của Nhật.